Turystyka lokalna przechodzi wyraźną zmianę – coraz mniej chodzi o masowe wyjazdy do znanych metropolii, a coraz bardziej o autentyczne doświadczenia, lokalność i emocje. To właśnie te wnioski najmocniej wybrzmiały podczas polsko-niemieckiego Forum „Wspólna Przestrzeń – Forum Współpracy i Dziedzictwa Kulturowego”, zorganizowanego przez powiat Ggrzowski we współpracy z partnerami z Polski i Niemiec.
Już w pierwszym panelu poświęconym nowym trendom w turystyce lokalnej jasno wybrzmiało, że współczesny turysta zmienia swoje oczekiwania. Coraz rzadziej wybiera gotowe, powszechnie znane wycieczki do dużych miast Europy czy świata. Zamiast tego poszukuje miejsc autentycznych, często mniej odkrytych, oferujących realne doświadczenia.
To mogą być ścieżki edukacyjne, rejsy i spływy, spacery tematycznymi szlakami, kontakt z przyrodą, ale też kosztowanie lokalnych potraw, win i produktów regionalnych. Turystyka staje się opowieścią, którą można poczuć, zobaczyć i posmakować – a nie tylko „zaliczyć”.
Transport, marka i tożsamość regionu
Prelegenci pierwszego panelu zwracali uwagę na znaczenie dostępności regionów, w tym połączeń kolejowych, w ożywianiu turystyki transgranicznej. Podkreślano również rolę spójnej marki regionu, opartej na jego tożsamości, historii i walorach przyrodniczych. Mniejsze regiony – jak zgodnie zauważano – mogą skutecznie konkurować, jeśli potrafią opowiedzieć swoją historię i zaprosić turystów do jej współtworzenia. Warunek? Rozwinięta infrastruktura po obu stronach granicy. W tym infrastruktura cyfrowa.
Infrastruktura przyjazna ludziom i miejscu
Drugi panel poświęcony był doświadczeniom samorządów w tworzeniu przyjaznej infrastruktury turystycznej. Szczególną uwagę poświęcono projektowi Via Marchionis, który łączy historię, dziedzictwo i nowoczesne formy udostępniania turystyki.
Z perspektywy Gminy Santok zaprezentowano, jak szlak może stać się impulsem do rozwoju lokalnego i współpracy transgranicznej. Jednym z najbardziej namacalnych przykładów odpowiedzi na współczesne potrzeby turystów – zwłaszcza młodych – były wirtualne spacery po Santoku. Dzięki nim uczestnicy forum mogli zobaczyć, jak wyglądają okolice Santoka oraz jakie walory turystyczne oferuje szlak Via Marchionis. To dowód na to, że nowoczesne technologie nie zastępują realnych doświadczeń, ale skutecznie do nich zapraszają.
Pokaż się na Tik Toku
W dyskusjach wielokrotnie podkreślano, że jeśli chcemy docierać do młodych odbiorców – przyszłych uczestników projektów i turystów – nie da się uciec od nowych mediów. YouTube, TikTok czy Instagram stają się naturalnym kanałem komunikacji i promocji. To tam buduje się zainteresowanie regionem, pokazuje jego autentyczność i zachęca do odkrywania miejsc poza utartymi szlakami. Przedstawiono wspólny utwór, w którym młodzież z Polski i Niemiec nagrała teledysk i rapuje o relacjach i współpracy. „Wspólnie pokonamy piekło…” zabrzmiało na koniec, jakże wymownie w kontekście trudnej historii obu krajów.
Dziedzictwo i przyroda jako marka regionu
Ostatni panel skupił się na dziedzictwie kulturowym, historii i przyrodzie jako fundamentach marki regionu. Dyskutowano o tym, jak łączyć ochronę środowiska z udostępnianiem go turystom oraz jak zabytki, miejsca pamięci i infrastruktura poprzemysłowa mogą stać się atrakcyjnymi punktami na mapie turystycznej.
Wspólnym mianownikiem była odpowiedzialność – za dziedzictwo, przyrodę i przekaz kierowany do odwiedzających.
Najważniejsze wnioski z forum
Podsumowując całodniowe obrady, uczestnicy forum zgodnie wskazywali na kilka kluczowych kierunków dalszych działań:
- kontynuację realizacji projektów także po ich formalnym zakończeniu,
- lepsze wykorzystanie potencjału ludzi i lokalnych społeczności,
- poszanowanie tradycji i dziedzictwa kulturowego,
- ochronę środowiska naturalnego,
- zrównoważony rozwój turystyki,
- skuteczne docieranie z informacją do potencjalnych odbiorców, w tym młodych ludzi.
Turystyka, która łączy
Polsko-niemieckie Forum Powiatu Gorzowskiego pokazało, że turystyka może być wspólną przestrzenią dialogu, współpracy i budowania relacji ponad granicami. Oparta na lokalności, doświadczeniach i nowoczesnej komunikacji, staje się realnym narzędziem rozwoju regionów – dziś i w przyszłości.
Forum zgromadziło grono przedstawicieli samorządów, instytucji, organizacji turystycznych oraz partnerów transgranicznych. Wydarzenie zostało zrealizowane w ramach projektu dofinansowanego z Programu INTERREG VI A Brandenburgia – Polska, którego celem jest wzmacnianie współpracy transgranicznej i rozwój turystyki lokalnej. Organizację forum wsparła także Kostrzyńsko-Słubicka Specjalna Strefa Ekonomiczna (KSSSE).
