W największych lubuskich miastach rok 2026 może przejść do historii jako czas rekordowych nakładów i odważnych decyzji. Prawdziwym testem dla samorządów będzie jednak to, czy inwestycyjna ofensywa okaże się długofalowym impulsem rozwojowym, a nie jedynie kosztownym sprintem finansowanym na kredyt.
To tendencja dominująca w polskich miastach. Rozpoczęty właśnie 2026 rok zapowiada się dla polskich samorządów jako czas bezprecedensowej ofensywy inwestycyjnej. Zatwierdzone już budżety największych miast pokazują wyraźnie: po kilku latach ostrożności i cięć lokalne władze znów mocniej naciskają na rozwój. Kluczową rolę odgrywają tu środki z Krajowego Planu Odbudowy oraz nowej perspektywy unijnej, ale także – jak podkreślają samorządowcy – poprawa sytuacji finansowej JST po zmianach w systemie finansowania.
Z naszej analizy projektów i uchwalonych budżetów wynika, że średnio wydatki inwestycyjne miast w 2026 roku są o ok. 15 proc. wyższe niż rok wcześniej. Priorytety pozostają niezmienne: transport, rewitalizacja oraz infrastruktura społeczna – od szkół i obiektów sportowych po ochronę zdrowia. Ambitnym planom towarzyszą jednak wyraźne ryzyka: rosnące zadłużenie, deficyty i presja kosztowa.
Metropolie biją rekordy
Pod względem skali bezkonkurencyjna pozostaje Warszawa. Stolica przeznaczy w 2026 roku na inwestycje ponad 3,9 mld zł – o ok. 10 proc. więcej niż w 2025 roku. – Kontynuujemy wielką ofensywę inwestycyjną – podkreślał w mediach prezydent Rafał Trzaskowski, zapowiadając, że w latach 2026–2030 Warszawa wyda na rozwój łącznie aż 16,9 mld zł. Kluczowe znaczenie mają tu środki z KPO oraz – jak zaznacza ratusz – „naprawa finansów samorządów” przez obecny rząd.
Wysokie nakłady inwestycyjne planują także inne duże ośrodki: Kraków (ponad 1,7 mld zł), Poznań (blisko 1,5 mld zł), Gdańsk i Wrocław (po ok. 1,3 mld zł) oraz Łódź (niemal 1,2 mld zł). W przeliczeniu na mieszkańca liderem są Katowice – z inwestycjami przekraczającymi 3 tys. zł per capita. Wysokie wskaźniki notują także Gdańsk, Poznań i Bydgoszcz (ok. 2,6–2,8 tys. zł na osobę).
Na tle kraju wyróżnia się również dynamika wzrostu. W Białymstoku wydatki inwestycyjne w 2026 roku mają być nawet o 70 proc. wyższe niż rok wcześniej. W Gdańsku wzrost sięga ok. 40 proc., a w Krakowie, Łodzi i Lublinie – ok. 30 proc.
Lubuskie miasta przyspieszają
Choć w rankingach nominalnych dominują metropolie, szczególną uwagę zwracają tegoroczne budżety miast województwa lubuskiego. Zarówno Zielona Góra, Gorzów Wielkopolski, jak i Nowa Sól zaplanowały rekordowe – w swojej historii – nakłady na inwestycje.
Zielona Góra uchwaliła budżet na 2026 rok z dochodami na poziomie ok. 1,57 mld zł i wydatkami sięgającymi 1,76 mld zł. Deficyt – blisko 192 mln zł – ma zostać pokryty m.in. kredytami (125 mln zł). Najważniejsze są jednak inwestycje: miasto przeznaczy na nie rekordowe 308 mln zł, wobec 246 mln zł w 2025 roku. Pieniądze trafią przede wszystkim na infrastrukturę drogową, modernizację stadionu, amfiteatr oraz wkład własny w rozwój onkologii. Ceną przyspieszenia jest wzrost zadłużenia – na koniec roku ma ono sięgnąć 880–885 mln zł.
Gorzów Wielkopolski również przyjął rekordowy budżet. Dochody miasta zaplanowano na 1,33 mld zł, a wydatki na 1,44 mld zł, co oznacza deficyt rzędu 109 mln zł. Na inwestycje przeznaczono ponad 294 mln zł – znacząco więcej niż w 2025 roku, gdy było to ok. 210 mln zł. Wśród kluczowych projektów dominują transport publiczny (zakup autobusów elektrycznych), budowa obwodnicy północnej, termomodernizacja budynków oraz rozbudowa lokalnej infrastruktury: chodników, ścieżek rowerowych i oświetlenia. Miasto podkreśla, że celem jest nie tylko rozwój, ale też poprawa codziennej jakości życia mieszkańców.
Mniejsza skala nie oznacza mniejszych ambicji w Nowej Soli. Budżet uchwalony w grudniu 2025 roku zakłada 66 mln zł na inwestycje, z wyraźnym akcentem na tzw. ofensywę drogową. Duża część wydatków bieżących trafia do oświaty – ponad 106 mln zł na funkcjonowanie szkół i przedszkoli – oraz na pomoc społeczną (24,3 mln zł) i gospodarkę mieszkaniową (21 mln zł). Wśród planów inwestycyjnych znalazły się m.in. modernizacje placówek edukacyjnych, w tym Szkoły Podstawowej nr 8. Równolegle miasto uruchamia Nowosolski Budżet Obywatelski na 2026 rok, wzmacniając partycypacyjny wymiar rozwoju.
Rozwój z cieniem ryzyka
Samorządowy boom inwestycyjny ma bez wątpienia potencjał prorozwojowy – poprawia dostępność transportową, podnosi standard usług publicznych i zwiększa atrakcyjność miast. Jednocześnie coraz częściej towarzyszy mu pytanie o trwałość finansów lokalnych. Wysokie deficyty i rosnące zadłużenie, widoczne także w miastach Lubuskiego, pokazują, że tempo inwestycji jest w dużej mierze uzależnione od zewnętrznych źródeł finansowania.
Przypomnijmy, że rekordowe nakłady na inwestycje przewiduje również budżet województwa lubuskiego i jego uchwaleniu także towarzyszyły obawy o nadmierny deficyt i bezpieczeństwo finansowe. Budżet regionu na 2026 rok zakłada dochody blisko 1,1 mld zł i wydatki ponad 1,2 mld zł, z ponad 416 mln zł przeznaczonymi na inwestycje, w tym budowę mostów, obwodnic i wsparcie dla onkologii.
