Często nie zdajemy sobie sprawy, ale wiele budynków w naszym regionie budowały prawdziwe architektoniczne gwiazdy swojej epoki. Na przykład pałac w Dąbrówce Wielkopolskiej jest dziełem słynnego niemieckiego architekta Friedrich August Stüller. Według jego projektu w latach 1856-1859 wzniesiono tutaj rezydencję dla właściciela majątku – barona Alberta Strein von Schwartzenau-Dammer.
Friedrich August Stueler, żyjący w latach 1800-1865, uczeń i współpracownik Schinkla, doradca artystyczny Fryderyka Wilhelma IV, był jednym z najznamienitszych architektów berlińskich swojego czasu. Jego dziełem są m.in. gmachy zespołu Nowego Muzeum na „Museumsinsel” w Berlinie, Galeria Narodowa w Berlinie, zamek Hohenzollernów koło Hechingen w Badenii-Wirtembergii, Muzeum Narodowe w Sztokholmie, Akademia Nauk i Galeria Narodowa w Budapeszcie, Muzeum Egipskie w zespole pałacowym Charlotenburg, Uniwersytet w Królewcu oraz liczne kościoły i rezydencje, w tym kościół ewangelicki pw. św. Piotra i Pawła w Poznaniu.
Rys. Robert Jurga
Pałac dla Alberta
Jak twierdzą fachowcy, pałac w Dąbrówce Wielkopolskiej jest wybitnym przykładem charakterystycznego stylu architekta, który w swoich projektach sięgał do wzorców z okresu gotyku i renesansu, w tym tego w stylu Tudorów, przetwarzając w swobodny sposób, popularny w okresie renesansu typ rezydencji, nawiązującej jeszcze do średniowiecznej architektury obronnej. Rezydencja w Dąbrówce nazywana jest pałacem ALberta, bowiem inwestorem i zleceniodawcą był baron Albert Strein von Schwartzenau-Dammer. Był podpułkownikiem armii pruskiej, deputowanym oraz skarbnikiem protestanckiego oddziału zakonu joannitów. W 1856 r. otrzymał od króla pruskiego Fryderyka Wilhelma IV tytuł hrabiego, który powiązany był z własnością majątku w Dąbrówce Wielkopolskiej. Dlatego do nazwiska Strein von Schwartzenau dodano człon Dammer.
Architektoniczne cytaty
Pałac Alberta to prawdziwa księga architektonicznych cytatów. Pod względem stylowym odwoływał się do angielskiego stylu elżbietańskiego. To bryła z narożnymi wieżami i wykuszowymi oknami. Znajdziemy także niemiecki renesans – kształt okien i ich detal. Projektując pałac Stüler nawiązał też do swojego innego dzieła, mianowicie uniwersytetu w Królewcu. Fachowcy oceniają jako bardzo nowoczesny i funkcjonalny również układ wnętrz.
Po parcelacji majątku w latach 30. XX wieku pałac był schroniskiem młodzieżowym i szkołę. Później była to baza żeńskich drużyn Hitlerjugend. Podczas wojny przebywali tutaj ewakuowani z zagrożonego bombardowaniami uczniowie z Poczdamu. Po wojnie mieściły się tutaj rozmaite instytucja mniej lub bardziej związane z kulturą. Przy okazji warto zwrócić uwagę na park, którego autorem jest prawdopodobnie słynny Lenne lub któryś z jego uczniów.
Fot. Grzegorz Walkowski
I jeszcze jedno. W budynku miejscowej szkoły działa izba pamięci, którą po prostu trzeba zwiedzić. Po pierwsze dlatego, że Dąbrówka Wielkopolska to jeden z symboli walki z germanizacją. Po drugie, uwagę zwraca sposób ekspozycji. Zresztą, zobaczcie sami
