Pamiętacie historię Herminy, ostatniej żony, ostatniego cesarza Niemiec? Tak, tej, która mieszkała w Zaborze. Trudno uwierzyć, ale jej poprzedniczka, „prawowita” cesarzowa urodziła się w naszym regionie, w pałacu w Dłużku urodziła się cesarzowa. Dziś zabytek czeka na gospodarza z prawdziwego zdarzenia.
Dłużek jest wsią o metryce średniowiecznej. W 1292 roku wymieniony został jako lenna posiadłości rodu von Kalckreuth i pozostawał w ich rękach do roku 1551, kiedy zmarł bezpotomnie Melchior von Kalckreuth, a dobra zostały nadane braciom Adamowi i Casprowi von Unwerde. Po śmierci cesarza Maksymiliana II, na podstawie prawa lennego, dobra ponownie zostały nadane rodzinie von Kalckreuth. W kolejnych wiekach wieś często zmieniała właścicieli.
Jak przeczytamy w materiałach lubuskiej konserwator zabytków powstanie średniowiecznej siedziby rycerskiej można łączyć właśnie z rodziną von Kalckreuth, powiązaną z miejscowością już od końca XIII wieku i po przerwie w XVI i XVII wieku. Żadnych śladów takiej budowli jednak nie ma, brak też wzmianek w źródłach. Wzniesienie renesansowego dworu w Dłużku przypisywane jest Johannowi Adolfowi von Dallwitz (1631-1684), komisarzowi wojennemu księcia saskiego, pełniącego funkcję „starszego” powiatu gubińskiego. Za dworem znajdował się ogród i sad. Założenie dworskie zostało w pełni ukształtowane w 2. poł. XVII wieku i przetrwało bez istotnych zmian do drugiej połowy XIX wieku, kiedy to ówczesny właściciel majątku Fedor von Tschirschky, przekształcił dawny dwór w pałac, nadając mu formę neogotycką. Wtedy również wzniesiono nową zabudowę gospodarczą, a ogród przekształcono w park.
W 1858 roku we dworze w Dłużku przyszła na świat Augusta Wiktoria, córka Friedricha Christiana Augusta, panującego księcia Schleswig-Holstein, późniejsza żona Wilhelma II – cesarza Niemiec. W 1920 roku Dłużek był własnością generała Vogla von Falkenstein. Po 1945 roku pałac był częścią PGR i zostały w nim wydzielone mieszkania oraz biura. Po likwidacji PGR znalazł się w gestii Agencji Nieruchomości Rolnych Skarbu Państwa…
Starsi mieszkańcy Dłużka doskonale pamiętają czasy, gdy zabytek tętnił zżyciem. W sali rycerskiej były takie jasne malowidła, w klubie i kawiarni odbywały się bale… Swego czasu przymierzali się do kupna tego zabytku biznesmeni, którzy chcieli stworzyć dom spokojnej starości. Cena była symboliczna, mówiono o 600 tys. zł, razem z parkiem. Ale gdy usiedli i policzyli ile będzie kosztował remont, a później utrzymanie… Obiekt wciąż czeka na gospodarza z prawdziwego zdarzenia.
Źródło: Materiały LWKZ
Zdjęcia: Grzegorz Walkowski, www.polska-org.pl, wikipedia
